Ilatyň sagdyn bolmagynyň ykdysady ösüşe gönüden-göni tasir edýandir

Altyn Amandurdy gyzy
Ilatyň sagdyn bolmagynyň ykdysady ösüşe gönüden-göni tasir edýandigi “Gigiýena we tropiki medisina” atly Londondaky okuw merkeziniň, Bütindünýa Saglyk Guramasynyň hem-de Paduan uniwestitetiniň alymlarynyň ýazan kitaplarynda aýdyn görkezilýär.
Bu kitapda alymlar Gündogar Ýewropa we Merkezi Aziýa ýurtlary boýunça geçiren analizleriniň esasynda ilatyň saglygynyň ýaramazlygynyň zähmet öndürijiligine erbet täsir ýetirýandigini subut edýärler. Netijede bolsa raýatlaryň girdejisi azalyp, bu regionlarda ykdysady ösüşiň haýallamagyna getirer diýip, alymlar çaklaýarlar.

Komp­ýu­ter üçin di­ňe bir to­zan aras­sa­çy­ly­gy do­ly aras­sa­çy­lyk däl­dir

Myrat Gurbanow
Kompýutere seretmek we arassaçylyk
Komp­ýu­ter aras­sa­la­nan­da, üns ber­me­li bir zat bar. To­zan so­ru­jy­ny komp­ýu­te­riň için­dä­ki en­jam­la­ry­nyň ýa­ny­na kän ýa­kyn­laş­dyr­maň.
Çün­ki, ka­bel­ler öz ýe­rin­den süý­şüp bi­ler, ho­wa­nyň sür­tün­me­gi­niň ne­ti­je­sin­de to­zan so­ru­jy­nyň ujun­da elekt­ros­ta­ti­ki meý­dan eme­le ge­lip, çip­le­re zy­ýan be­rip bi­ler, mot­her­boar­dyň (ene kart) üs­tün­dä­ki jum­per diý­lip at­lan­dy­ryl­ýan ele­ment­ler so­ru­lyp bil­ner.

Daniýada okamak isleýänlar üçin

Ýurduň ady: Daniýa
Ýerleşýän ýeri: Demirgazyk Ýewropa
Meýdany: 43 müň 98,31 km2
Ilaty: 5 milýon 519 müň 441 (2009-njy ýyldaky hasaplara görä)
Paýtagty: Kopengagen
Dili: Dança
Ykdysatyýeti: Ösen ykdysadyýeti bar. Kişi başyna düşýän ýyllyk puluň mukdary boýunça dünýäde 16-njy.
Näme üçin Daniýa? Döwlediň girdejisiniň 8%-i ylym we bilime harjanylýar. Bu hem Daniýany dünýäde girdejisiniň iň köp bölegini ylym we bilime harjaýan döwlet ornunda goýýar.

Doňuz dümewiniñ bardygyny ýaşyrmak gerekmi?

Aleksandr Narodetski
Doňuz dümewiniň ýaýraýandygy baradaky habarlar tutuş postsowet giňişliginiň ähli ýerinden diýen ýaly eşidilýär.
Habarlaryň köpüsi şol giňişlikde has açyk ýurt – Ukrainadan gelip gowuşýar, sebäbi bu ýurtda maglumatyň ýaýradylmagyna döwlet tarapyndan kontrollyk edilmeýär, çäklendirilmeýär.
Şonuň üçin keseliň ýaýraýyş möçberi barasynda ilat köpçüligi obýektiw maglumat alyp, ony doly göz öňüne getirip bilýär. Getirilýän sanlar alada döredýär. Bu dertden ölenleriň sany 60 adama ýetipdir.

Doňuz dümewiniñ ilkinji alamatlary näme we doňuz dümewine garşy sanjym barmy?

 «Doňuz dümewi» barada söhbetdeşlik
Gyrgyzystanyň Saglygy saklaýyş ministrligine degişli sanepidemiologik döwlet departamentiniň epidemiologik meseleler boýunça baş spesialisti Otorbaýewa Dinara Sattarowna bilen «doňuz dümewi» barasynda geçirilen söhbetdeşlik.

Türkmenistanyň Saglygy saklaýyş ministrligi 36 adamyň guş dümewinden ýogalandygyny tassyklapdyr.

Paýtagt Aşgabatda ýerleşýän S.Nyýazow adyndaky keselhanada bolsa, üç günüň dowamynda doňuz dümewinden 27 adam aradan çykdy diýlip maglumat berilýär. Olar hassahana ýokary temperaturaly ýagdaýda ýerleşdirilipdir. Lukmanyň aýtmagyna görä, olar hassahana gaty giç ýüz tutupdyrlar.

Polşada okamak isleýänlar üçin

Ýurduň ady: Polşa
Ýerleşýän ýeri: Ýewropa
Meýdany: 312 müň 679 km2
Ilaty: 38 milýon 500 müň töweregi
Paýtagty: Warşawa
Dili: Polýak dili
Ykdysatyýeti: Ösüp barýan ykdysadyýeti bar.
Näme üçin Polşa? Beýleki ýewropa döwletlerine görä ýaşaýyş arzan bolup ortaça 200-400 ýewro bilen bir aý oňşup bolýar.
Okamak üçin 400-den gowrak ýokary okuw jaýy bar we olaryň 100-den gowragynda iňlis dilinde okamak mümkin.
Alynan ýokary bilim dünýäniň ähli ýerinde kabul edilýär
Okuwyň gapdalyndan beýleki Ýewropa döwletleriniň köpüsinde boluşy ýaly işleme mümkinçiligi bar

Finlandiýada okamak isleýänlar üçin

Ýurduň ady: Finlandiýa
Ýerleşýän ýeri: Skandinaw ýarym adasy
Meýdany: 338 müň 424 km2
Ilaty: 5 milýon 342 müň 344 (2009-njy ýyldaky hasaplara görä)
Paýtagty: Helsinki
Dili: Fin we Şwed dilleri
Ykdysatyýeti: Ösen ykdysadyýeti bar
Näme üçin Finlandiýa? Okamak üçin 400-den gowrak halkara derejesinde programma bar
Alynan ýokary bilim dünýäniň ähli ýerinde kabul edilýär
Okuwyň gapdalyndan beýleki Ýewropa döwletleriniň köpüsinde boluşy ýaly işleme mümkinçiligi bar 

S.Nyýazow hassahanada doňuz dümewinden 27 adam aradan çykypdyr

Paýtagt Aşgabatda ýerleşýän S.Nyýazow adyndaky keselhanada soňky üç günüň dowamynda 27 adam aradan çykdy.
Ýurduň resmi wekilleriniň doňuz dümewi baradaky habary ýapyk saklaýandygyna garamazdan, bu keseliň Türkmenistanyň çägine-de eýýäm giňden ýaýrap başlandygy barada ilat arasynda gürrüň ýüze çykyp ugrady.
S.Nyýazow adyndaky keselhananyň lukmanynyň habar bermegine görä, soňky 3 günüň dowamynda bu hassahanada doňuz dümewinden 27 adam aradan çykypdyr. Olar hassahana ýokary temperaturaly ýagdaýda ýerleşdirilipdir. Lukmanyň aýtmagyna görä, olar hassahana gaty giç ýüz tutupdyrlar.

Türkmenistanda doňuz dümewiniň ýaýran bolmagy gaty ähtimal

Bütindünýa Saglyk Guramasynyň beren maglumatlaryna görä, doňuz dümewiniň H1N1 görnüşi şu çaka çenli takmynan 5 müň adamynyň ölümine sebäb bolupdyr.
Keseliň ýaýramak depgininiň çaltlaşmagy sebäpli 14-16-njy oktýabr aralygynda Bütindünýa saglyk guramasy Waşingtonda ýörite üç günlük maslahat geçirdi. Bu maslahata dünýäniň dürli künjeklerinden 100-e golaý alym gatnaşypdyr.

Gypjak şäherçesinde täze Saglyk öýüniň açylyş dabarasy boldy

Düýn Ahal welaýatynyň Ruhabat etrabyndaky Gypjak şäherçesinde täze Saglyk öýüniň açylyş dabarasy boldy. Oňa ýurdumyzyň lukmançylyk ulgamynyň wekilleri, şäherçäniň ýaşaýjylary, şeýle hem Dünýä türkmenleriniň ynsanperwer birleşiginiň XII maslahatyna gatnaşmak üçin Türkmenistana gelen köpsanly watandaşlarymyz gatnaşdylar.

Medisina hyzmatlary üçin korrupsiýa we reformalara zerurlyky

Türkmen metbugaty prezident Gurbanguly Berdimuhamedowyň 14-nji oktýabrda geçiren hökümet maslahatynda ýurduň Saglygy saklaýyş we medisina senagaty ministrliginiň işini tankyt edendigini, ministrligiň ýolbaşçysy Ata Serdarowa berk käýinç berendigini ýazýar.
Döwlet eýeçiligindäki habarlar gullugynyň gysgaça maglumatynda aýdylmagyna görä, ministr medisina maksatly obýektleriň gurluşygynyň gidişine gözegçiligi gowşadanlygy we kadrlar syýasatynda goýberen kemçilikleri üçin ýazgarylypdyr.