Şy­pa­ha­na­nyň tä­ze bi­na­sy anyk­la­ýyş , be­je­riş we suw bi­len be­je­riş bö­lüm­le­rin­den yba­rat­dyr

BAHAR HUDAÝBERDIÝEWA
DÖWREBAP ŞYPAHANALAR
Tä­ze Gal­ky­nyş we be­ýik öz­gert­me­ler za­ma­na­sy­ny ber­ka­rar eden  Gurbanguly Berdimuhamedowyň aja­ýyp za­ma­na­myz­da yn­san sag­ly­gy­ny go­rap sak­la­mak dog­ru­syn­da­ky iş­le­ri ýur­dy do­lan­dyr­mak­da alyp bar­ýan yn­san­per­wer sy­ýa­sa­ty­nyň baş ug­ry bo­lup dur­ýar.

Mil­li Li­de­ri­mi­ziň çuň­ňur ze­hi­nin­den çy­kan “Türk­me­nis­tan­da sag­ly­gy go­raý­şy ös­dür­me­giň yl­my esas­la­ry”, “Türk­me­nis­tan-sag­dyn­ly­gyň we ru­hu­be­lent­li­giň ýur­dy”, ”Türk­me­nis­ta­nyň der­man­lyk ösüm­lik­le­ri” at­ly eser­le­ri aja­ýyp eý­ýa­my­myz­da “Sag­lyk” döw­let mak­sat­na­ma­sy­nyň çäk­le­rin­de edi­len uly iş­le­riň bi­ri­dir.

Bu gün­ki gün gö­zel ýur­du­myz­da mäh­ri­ban Pre­zi­den­ti­mi­ziň baş­lan­gyç­la­ry bi­len ça­ga­lar we ulu­lar üçin gu­rul­ýan şy­pa­ha­na­lar­dyr be­je­riş-sa­gal­dyş mer­kez­le­ri we dynç alyş öý­le­ri dün­ýä nus­ga­lyk­dyr. Mu­ňa my­sal edip, naý­ba­şy hök­mün­de Ha­zar deň­zi­niň eko­lo­gi­ki taý­dan aras­sa ke­na­ryn­da ýaý­baň­lan­dy­ry­lan “Awa­za” mil­li sy­ýa­hat­çy­lyk zo­la­gy­ny gör­kez­se bo­lar. Bü­tin dün­ýä­niň ja­han­keş­de­le­ri­dir sy­ýa­hat­çy­la­ry­nyň ün­sü­ni özün­de jem­le­ýän tyl­la ga­ryn­dy­ly, mel­hem suw­ly Awa­za bu gün bü­tin dün­ýä­niň na­za­ryn­da.

Yk­dy­sa­dy we me­di­si­na ylym­la­ry­nyň dok­to­ry, pro­fes­sor, aka­de­mik Pre­zi­den­ti­mi­ziň ýur­du­my­zyň at ab­ra­ýy­ny be­len­de gö­ter­mek, hal-ýag­da­ýy­ny, sag­ly­gy­ny go­wu­lan­dyr­mak ba­ra­da­ky ala­da­la­ry bar­ha ro­waç­lyk­la­ra eýe bol­ýar. Mu­ny soň­ky ýyl­lar­da tä­ze ulan­ma­ga ber­len we öň­ki bar bo­lan şy­pa­ha­na­la­ryň dur­ky tä­ze­le­nen mer­kez­le­ri­niň my­sa­lyn­da hem aý­dyň göz ýe­tir­se bol­ýar.

Türk­men top­ra­gyn­da ta­ry­hy se­ne­si ýüz­ýyl­lyk­la­ra uza­ýan iň ga­dy­my şy­pa­ha­na “Baý­ra­ma­ly” şy­pa­ha­na­sy­dyr. Ýur­du­my­za Be­ýik Gal­ky­nyş za­ma­na­sy­nyň gel­me­gi bi­len bu şy­pa­ha­na­nyň dur­ky düýp­gö­ter öz­ger­di. Şy­pa­ha­na­nyň dur­ky tä­ze­le­nen bi­na­la­ry­nyň iki­si 3 gat­ly bo­lup, her­si 90 orun­lyk, beý­le­ki 2 bi­na­sy hem 2 gat­ly bo­lup, her­si 60 orun­lyk­dyr. Şy­pa­ha­na­nyň je­mi orun sa­ny 800 adam­lyk bo­lup, otag­la­ryn­da ýa­şa­mak we dynç al­mak üçin äh­li müm­kin­çi­lik­ler dö­re­di­len­dir. Şy­pa­ha­na­da sag­ly­gy­ny di­keld­ýän­ler we dynç al­ýan­lar üçin 200 orun­lyk me­de­ni­ýet öýi, 4 bö­lek­den yba­rat, her za­ly 200 ada­ma ni­ýet­le­nen 800 orun­lyk na­har­ha­na we 3 gat­ly sa­gal­dyş mer­ke­zi ýer­leş­di­ri­len­dir.

“Arç­man” şy­pa­ha­na­sy hem özü­niň ta­ry­hy­ny ga­dy­my dö­wür­ler­den alyp gaýd­ýar. 1951-nji ýyl­da açy­lan şy­pa­ha­na iki sa­ny bäş gat­ly 500 orun­lyk bi­na­dan yba­rat bo­lup dur­ýar. Ge­çen ýyl bol­sa hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­mi­ziň gat­naş­ma­gyn­da “Arç­man” şy­pa­ha­na­syn­da dört gat­ly 420 orun­lyk tä­ze bi­na açy­lyp, ula­nyl­ma­ga be­ril­di.

Şy­pa­ha­na­nyň tä­ze bi­na­sy anyk­la­ýyş , be­je­riş we suw bi­len be­je­riş bö­lüm­le­rin­den yba­rat­dyr.

Ba­har­ly et­rap mer­ke­zi­ni etek­läp otu­ran “Ýy­ly­suw” şy­pa­ha­na­sy hem bir­nä­çe ýyl­la­ryň do­wa­myn­da yn­san sag­ly­gy­na peý­da be­ri­ji­lik äh­mi­ýe­ti bi­len hyz­mat edip gel­ýär. Ge­çen 2009-njy ýyl­da mäh­ri­ban Pre­zi­den­ti­mi­ziň mü­bä­rek ga­da­my­nyň düş­me­gi bi­len “Ýy­ly­suw” şy­pa­ha­na­syn­da 80 orun­lyk, bir­ba­da 40 ada­ma hyz­mat edip bil­ýän tä­ze bi­na açy­lyp ula­nyl­ma­ga be­ril­di. Bu şy­pa­ha­na aş­ga­zan-içe­ge, öt hal­ta, ba­gyr, böw­rek, bi­lo­ňur­ga ýa­ly on­lar­ça ke­sel­ler­den ejir çek­ýän­le­re hyz­mat ed­ýär.

“Ýy­ly­suw” şy­pa­ha­na­sy­nyň tä­ze bi­na­sy anyk­la­ýyş, be­je­riş we suw bi­len be­je­riş bö­lüm­le­rin­den yba­rat­dyr.

Ýur­du­my­zyň Bal­kan deg­re­sin­de he­re­ket ed­ýän “Mol­la­ga­ra” şy­pa­ha­na­sy­nyň ta­ry­hy hem asyr­la­ryň çuň­luk­la­ry­na sa­ry uza­ýar. Tä­sin ro­wa­ýat­lar­da be­ýan edi­li­şi­ne gö­rä, bir ma­hal­lar bir ço­pan adam ol ýe­ri­niň te­bi­gy suw­la­ryn­dan öz der­di­ne em ta­pyp­dyr. Wag­tyň geç­me­gi bi­len ol ýer dür­li dert­ler­den ejir çek­ýän­le­riň şy­pa tap­ýan me­ka­ny­na öw­rü­lip­dir. “Mol­la­ga­ra” bü­tin ýy­lyň do­wa­myn­da nerw we da­ýanç he­re­ket ul­ga­my­nyň ke­sel­le­ri, gu­rya­gy­ry, gi­ne­ko­lo­gik ke­sel­ler, önel­ge­siz­lik, süňk­le­riň so­wuk­la­ma­sy ýa­ly ke­sel­ler­den ejir çek­ýän­le­re hyz­mat ed­ýär. Şy­pa­ha­na­da laý, duz­ly suw wan­na­sy, pal­çyk we yşyk bi­len be­je­riş usul­la­ry he­re­ket ed­ýär. Şy­pa­ha­na­nyň bil-oňur­ga bö­lü­mi Mer­ke­zi Azi­ýa­da ýe­ke-täk bö­lüm ha­sap edil­ýär.

Türk­me­na­bat şä­he­ri­niň go­la­ýyn­da ýer­leş­ýan “Fa­rap” şy­pa­ha­na­sy mi­ne­ral suw ýa­ta­gy bo­lup, ol 1958-nji ýyl­dan bä­ri hal­ky­my­za hyz­mat edip gel­ýär. Şy­pa­ha­na­nyň 3 sa­ny gu­ýu­sy bo­lup, olar­dan mi­ne­ral suw­lar 370 met­re go­laý çuň­luk­dan öz aky­my­na çyk­ýar. Mäh­ri­ban Pre­zi­den­ti­miz ta­ra­pyn­dan ýa­ňy-ýa­kyn­da uly da­ba­ra bi­len açy­lan şy­pa­ha­na­nyň tä­ze bi­na­sy 250 orun­lyk bo­lup, ol 3 gat­dan yba­rat­dyr. Bi­na­da anyk­la­ýyş, be­je­riş we suw bi­len be­je­riş bö­lüm­le­ri he­re­ket ed­ýär.

Türk­me­nis­ta­nyň Ylym­lar aka­de­mi­ýa­sy­nyň aka­de­mi­gi, luk­man­çy­lyk ylym­la­ry­nyň dok­to­ry, pro­fes­sor, hor­mat­ly Pre­zi­den­ti­miz Gurbanguly Berdimuhamedowyň taý­syz ta­gal­la­sy bi­len ýur­du­myz­da yn­san sag­ly­gy üçin al­nyp ba­ryl­ýan iş­ler do­wa­ma­ta ýar bol­ýar. Bu iş­le­riň hem­me­si “Döw­let adam üçin­dir!” di­ýen yn­san­per­wer sy­ýa­sa­tyň dur­mu­şa geç­ýän­li­gi­niň aý­na­sy­dyr.

zaman

One Response

  1. Milli goranmak uniwersitetiniň professory Rojer Kangas Türkmensitana sapar edýär
    Aşgabat, 2010-njy ýylyň 03-nji sentýabry – Dr. Rojer Kangas, ABŞ-nyň Milli goranmak uniwersitetiniň Ýakyn Gündogar we Günorta Aziýa babatdaky strategik okuwlar merkeziniň professory, Türkmenistanda 2010-njy ýylyň awgust aýynyň 31-inden sentýabr aýynyň 10-y aralygynda saparda bolýar. Saparynyň dowamynda Dr. Kangas ABŞ-nyň daşary syýasaty barasynda birnäçe leksiýalary we duşuşyklary geçirer. Ol Türkmenistanyň Daşary işler ministrliginde, Demokratiýa we adam hukuklary institutda, Daşary işler ministrliginiň Halkara gatnaşyklar institutynda, Türkmenistanyň Ylymlar akademiýasynda we Türkmenistanyň Goranmak ministrliginde kabul ediler.

    Dr. Kangas Merkezi Aziýa meseleleri boýunça dünýä meşhur hünärmendir. Soňky 15 ýylyň dowamynda ol NATO, ABŞ-nyň Howa güýçleriniň ýörite operasiýalar boýunça mekdebine, Milli demokratik institutyna, Halkara gözleg we halyş-çalyşlar boýunça geňeşine, Amerikanyň geňeşligine, Bilim ösdürmek boýunça akademiýa, ABŞ-nyň maglumat agentligine, ÝUSAID-e we ABŞ-nyň beýleki gulluklaryna Merkezi we Günorta Aziýa, Russiýa Feredasiýasy we Günorta Kawkaz meseleri boýunça maslahatçy bolup işledi. Şeýle hem, ol Jorjtaun uniwersitetiniň myhman professorydyr.
    US Embassy in Turkmenistan

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: